banner 1280x290 new

Η έφοδος των ανταρτών του ΕΛΑΣ στις φυλακές Λειβαδιάς και η απελευθέρωση 80 πατριωτών...

KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr

Nikiforos Antartes gioi 768x479

 
Η διήγηση του Νικηφόρου αφορά στην επιχείρηση της αντάρτικης ομάδας του που ανήκε στον ΕΛΑΣ Παρνασσίδας, για την απελευθέρωση των κρατουμένων στις Φυλακές Λειβαδιάς, την νύχτα 5 προς 6 Μαρτίου 1943.
Στη φωτογραφία διακρίνονται οι 25 αντάρτες που πήραν μέρος στην επιχείρηση.
 
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Η φωτογραφία βγήκε στη Δαύλεια, αμέσως μετά την επιτυχή έκβαση της,   κατόπιν επιμονής του δάσκαλου γερο-Νίκου Δημητρίου, πατέρα του Νικηφόρου. Στέκεται στο μέσον, ανάμεσα στους γιους του Νικηφόρο και Σόλωνα που απελευθερώθηκε μαζί με άλλους 80 κρατούμενους. Το οπισθόγραμμα της φωτογραφίας: τα ονόματα των 25 ανταρτών γραμμένα από τον δάσκαλο Νίκο Δημητρίου (μαζί και ο, επίσης απελευθερωθείς, δάσκαλοςΑντ. Νικολάου) Η διήγηση του Νικηφόρου -που πρωταγωνίστηκε στο σαμποτάζ στη γέφυρα του Γοργοπόταμου– για το πώς στήθηκε η πρωτοφανής επιχείρηση στη Λειβαδιά, αποτελεί μοναδικό ντοκουμέντο: … Είχα αυτές τις μέρες πάρει και την τελική απόφαση.
Το οπισθόγραμμα της φωτογραφίας: τα ονόματα των 25 ανταρτών γραμμένα από τον δάσκαλο Νίκο Δημητρίου (μαζί και ο, επίσης απελευθερωθείς, δάσκαλοςΑντ. Νικολάου)...
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Είχε έρθει τώρα η ώρα. Πήγα λοιπόν στον Άρη και του είπα: ― Καπετάνιε! Λογαριάζω, κατεβαίνοντας, να δοκιμάσω ν’ ανοίξω τις φυλακές στη Λειβαδιά, να λευτερώσω τον πατέρα μου. Ξαφνιάστηκε – το ήξερε για τον πατέρα – συγκεντρώθηκε λιγάκι δυνατά κι ύστερα μου λέει ζωηρά: ― Να πας! Ξαπέταξα. ― Μόνο να προσέξεις! – ξαναείπε. Ούτε λόγος ότι θα πρόσεχα. Τούτη η ζωηρή του έγκριση μούχε δώσει ξαφνικά μια καινούρια, απροσδόκητη δύναμη. Δεν ήταν πλέον μια τρελή δική μου ελπίδα η απόφαση, είχα πάρει τώρα και την πιο έγκυρη έγκριση! Αισθανόμουν ξαφνικά σάμπως όλα να ‘χαν γίνει πιο κατορθωτά και ευκολότερα. ― Πες το και στο Διαμαντή και τον Πελοπίδα να μη μου φέρουν αντίρρηση – ξαναπαρακάλεσα τον καπετάνιο. Τους φώναξε αμέσως, που ξεκινούσαν και τους τόπε.
Για την επιχείρηση απελευθέρωσης των κρατουμένων από τις Φυλακές Λειβαδιάς υπήρξε προσωπική έγκριση του Άρη Βελουχιώτη προς τον Νικηφόρο. Στην φωτογραφία: Προς την Τοπόλια (Ελαιώνα) Άμφισσας. Πρώτος πίσω από την σημαία, ο καπετάνιος του Αρχηγείου Θησέας (είχε αντικαταστήσει τον Πελοπίδα που ανέλαβε άλλη θέση). Πολιτικός καθοδηγητής ο Διαμαντής, στρατιωτικός αρχηγός ο Νικηφόρος...
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Είπανε «καλά» κι οι δυο και κινήσαμε κι οι τρεις να φτάσουμε το τμήμα που έφευγε, στην άκρη στο χωριό, τραγουδώντας… … Περάσαμε ένα βράδυ στην Κολοκυθιά και το άλλο μεσημέρι φτάσαμε στο Μαυρολιθάρι. Σ’ όλο το δρόμο, το μυαλό μου δούλευε. «Και τώρα μοναχοί μας! – έλεγα. Πώς θα τα καταφέρουμε;». Προσπαθούσα να φανταστώ πώς ήταν καλύτερα να κινηθούμε, να ξεσηκωθεί το γρηγορότερο η περιοχή.
24 Ιουλίου 1942. Το ξεκίνημα της 1ης Ομάδας Ανταρτών Παρνασσού...
 
Πού μπορούμε να χτυπήσουμε. Ποιους να στείλουμε στη Δωρίδα, ποιους στη Λοκρίδα. Στα χωριά του Μαυρολιθαριού, να μη χασομερούσαμε πολύ… …Εγώ, μεγάλωνε η έξαψή μου. Πίσω από την αντικρυνή ράχη της Κολοβάτας είναι το χωριό μου. Ήταν σαν να ‘μουνα κιόλας εκεί. Μου φαινόταν σαν ψέμα. Ζήτησα ένα σύνδεσμο. ― Θα πας στην Αγόριανη, του είπα. Τώρα, αμέσως!
Ο «Νικηφόρος» Δημήτρης Δημητρίου...
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Στάθηκε αλέστα το παληκάρι. Έφκιασα και τούδωσα ένα σημείωμα για τον αδερφό μου. Εκείνη τη χρονιά είχε τελειώσει το γυμνάσιο. Τώρα πούχα τόσον καιρό να τον δω κι ήξερα τι τράβηξαν όσο έλειπα εγώ, που ‘χε μείνει και προστάτης στην οικογένεια, του ‘γραφα το σημείωμα και με πλημμύριζε αγάπη και τρυφερότητα.
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Του έγραφα να φύγει αμέσως η Μάνα μας για τη Λειβαδιά, να πει στον Πατέρα τα νέα μας, ότι μπήκαμε πλέον στην περιοχή μας και να ‘χει το νου του – αυτές τις μέρες θα δοκιμάζαμε να τον ελευθερώσουμε κι αυτόν και τους άλλους κρατουμένους. «Για το Θεό, Γιάννη! – έγραφα – να μην ξέρει κανένας άλλος τίποτα». Και να πάρει τον πρώτο ξάδερφό μας τον Παναγιώτη, να πάρουν και τα όπλα τους, και να ‘ρθουν εξάπαντος την άλλη μέρα ν’ ανταμώσουμε στον Προφήτη Ηλία (του Χρισσού). Περίεργο! Ένα απλό αδύναμο σημείωμα έγραψα, κι ωστόσο στη στιγμή απλώθηκε πάλι μέσα μου μια εξαίσια βεβαιότητα ότι η υπόθεση είχε κιόλας αρχίσει να περπατάει. Ότι θα τα καταφέρναμε! Ήσαν όλα αόριστα ακόμα, καθαρό σχέδιο δεν είχα κανένα. Κι εν τούτοις. ήμουν βέβαιος ότι θα τα καταφέρναμε. Πήρε το σημείωμα ο σύνδεσμος κι έφυγε αμέσως… Για την επιχείρηση απελευθέρωσης των κρατουμένων από τις Φυλακές Λειβαδιάς υπήρξε προσωπική έγκριση του Άρη Βελουχιώτη προς τον Νικηφόρο.
Φυλακές Λειβαδιάς, πάνω αριστερά το παράθυρο του θαλάμου Δ΄...
 
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
 Προς την Τοπόλια (Ελαιώνα) Άμφισσας. Πρώτος πίσω από την σημαία, ο καπετάνιος του Αρχηγείου Θησέας (είχε αντικαταστήσει τον Πελοπίδα που ανέλαβε άλλη θέση). Πολιτικός καθοδηγητής ο Διαμαντής, στρατιωτικός αρχηγός ο Νικηφόρος …Αναζήτησα τον Διαμαντή. ― Διαμαντή, του είπα,  εγώ πρέπει να φεύγω! Θα πάρω 25 άντρες και θα προχωρήσω. ― Καλά, είπε. Γεια σου και καλή επιτυχία. Σφίξαμε γερά τα χέρια, αδερφικά. Πήρα κατόπιν γρήγορα τη φάλαγγα με τη σειρά, από το τέλος ως την αρχή. Όποιον διάλεγα, «κοντά!» τούλεγα και πετιόνταν έξω απ’ τη γραμμή τους σβέλτα καταπρόθυμοι οι λεβέντες. Όταν βγήκαμε μπροστά, είμασταν 25 και φεύγαμε αέρας μέσα στο σκοτάδι. Μαζί κι ο αδερφός μου κι ο ξάδερφος. ― Όσο μπορείτε γρήγορα! τους είπα. Δεν άκουγες σε λίγο, παρά μόνο τις λαχανιασμένες ανάσες μας και τ’ άρβυλά μας που γλιστρούσαν, κάθε τόσο, ξαφνικά στα λιθάρια του μονοπατιού. Αναρωτήθηκα αν είναι αλήθεια ότι ξεκινήσαμε. Ξεχείλιζε σ’ όλο το κορμί μου μια μεγάλη χαρά. Πήγε το μυαλό μου ίσια στη Λειβαδιά, να φανταστώ τη φυλακή, τις λεπτομέρειες πώς θα ενεργήσουμε… Τίποτα θετικό δεν ήξερα ακόμα και τ’ άφηνα όλα για κατόπιν. Κι έμενα για την ώρα μόνο σ’ αυτό, την αγαλλίαση ότι ξεκινήσαμε… ΣΑ ΣΕ ΟΝΕΙΡΟ
Fylakes Livadias 2 513x400
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Λίγο παραπέρα πεταχτήκαμε σε ξάγναντο κι είχαμε όλη την πολιτεία δεξιά μας, σαν νεκρός, πανάρχαιος ερειπιώνας φάνταζε στο σκοτάδι. Απλωνόταν μακάρια ησυχία. Μόνο ένα παχύ ελαφρό φού-ου-ου χυνόταν από τα νερά, ίσια που να κάνει τον αέρα πιο πυκνόν. Μπήκαμε ανάμεσα σε αραιές ελιές. Ύστερα πέσαμε πάλι σε τσοπάνικα καλύβια, χύθηκαν κι εδώ από παντού μαντρόσκυλα κι αγρίεψε ξανά η νύχτα. Ταραχτήκαμε ότι θα μας καταλάβαινε η πόλη. Περάσαμε όμως κι ένα-ένα τα σκυλιά έπαυαν. Ώσπου να πάψουν όμως τούτα, άλλα κονάκια μπροστά μας, άλλο κακό ξανά. 24 Ιουλίου 1942. Το ξεκίνημα της 1ης Ομάδας Ανταρτών Παρνασσού ― Ε, είπα τότε, μόνο κουτοί δεν θα καταλάβουν αντίκρυ ότι κάτι συμβαίνει εδώ. Περπατήσαμε κάμποσο σε πυκνές ελιές και δε βλέπαμε τίποτα. Ξάφνου, βγήκαμε πάλι σε ξέφωτο και στάθηκαν απότομα οι οδηγοί μπροστά μου. Και ο Γιώργος Καραχάλιος μαζί. Γύρισαν σε μένα, βλέποντας την πόλη. ― Να! είπανε κι οι τρεις, εκεί που είναι αυτά τα φώτα, αυτού είναι η φυλακή! ― Το δυνατό φως, λέει ο Καραχάλιος. Είναι η είσοδος της φυλακής. Φέγγιζε ασπρουλό το ασβεστωμένο τετράγωνο γύρω στο δυνατό γλόμπο.
 
Εσωτερικός χώρος Φυλακών. Σκάλα προς τους θαλάμους κρατουμένων....
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Στεκόμασταν ακίνητοι, κατασυγκινημένοι. Λοιπόν; Επί το έργον! Ένα πράγμα εξαίσιο – αισθανόμουν άνετα. Ότι είχε ανοίξει ο δρόμος εμπρός μας! Πιο πάνω λίγο από τη φυλακή φέγγιζε κι ένα παράθυρο. ― Τι είναι αυτό το παράθυρο; ρώτησα. ― Είναι το Γυμνάσιο αυτού, μου είπαν,  έχει Ιταλούς. Ήταν πολύ κοντά. Εξακολουθούσα να ρωτώ αχνά. ― Το ποταμάκι πώς θα το περάσουμε; ― Έχει εδώ μπροστά μας ένα γεφυράκι. ― Είναι βαθύ; ― Έχει νεροφαγώματα που είναι βαθειά. ― Η φρουρά της φυλακής, πού μένει; Μου δείξανε ένα μικρό οίκημα κοντά στη δώθε δεξιά γωνιά, στο συγκρότημα της φυλακής. ― Λοιπόν! Εμπρός! είπα τότε. Χώρισα τη δύναμη σε τέσσερις ομάδες και εξήγησα το σχέδιο: Η πεντάδα του Κατσώνη να πιάσει το γεφυράκι, θα το κρατήσει με κάθε τρόπο μέχρι να τραβηχτούμε κι ο τελευταίος από τη φυλακή. Η πεντάδα του Νικηταρά, να έμπαινε στο σπιτάκι που κοιμούνται οι χωροφύλακες να τους αφοπλίσει. Η πεντάδα του Σόλωνα και Καλύβα, να προχωρήσουν πέρα από τη φυλακή, ανοιγμένοι ημικύκλιο, να μας καλύπτουν από την πόλη, να μην έρθει καμιά περίπολος. Η άλλη πεντάδα με τον Γιώργο Καραχάλιο (κι ένας εγώ έξη), να ανοίξουμε τη φυλακή. Οι δυο συναγωνιστές που περίσσευαν, θα μένανε με τους συνδέσμους και τους αγωγιάτες. Πριν απ’ όλα, όμως, το μεγάλο πρόβλημα ήταν, πώς ν’ αφοπλίσουμε τους σκοπούς. Ο «Νικηφόρος» Δημήτρης Δημητρίου ― Αυτό θα το κανονίσουμε επί τόπου, είπα, θα ιδούμε και θ’ αποφασίσουμε. Ρώτησα αν υπάρχει απορία σε κανέναν. ― Όχι! Όχι! – είπαν όλοι αχνά. Και κατηφορίσαμε. ― Εδώ θα μείνουν οι σύνδεσμοι με τα μεταγωγικά! είπα σιγά και δε σταθήκαμε καθόλου οι άλλοι. Παρακάτω, μου φάνηκε ότι έπρεπε να πάρουμε μέτρα να μην παραπλανηθούμε στο γυρισμό. Φώναξα λοιπόν, έναν από την πεντάδα του Κατσώνη, να μείνει κάπου εκεί και πιο κάτω, άλλον έναν να στοιχίζουν το δρομολόγιο, ανάμεσα στα μεταγωγικά και στο γεφυράκι.
Antartis gero Nikos Dimitrioy 700x572
Ο γερο-Νίκος Δημητρίου. Ο δάσκαλος αρνήθηκε να δώσει πληροφορίες για τον αντάρτη γιο του Νικηφόρο που καταζητούσαν οι Ιταλοί. Έπειτα από σκληρές ανακρίσεις και βασανισμούς βρέθηκε στην φυλακή της Λειβαδιάς μαζί με τον άλλο του γιο Σόλωνα. Μετά την απελευθέρωσή του, αν και συντηρητικός και βασιλόφρων, βγήκε στο αντάρτικο της Ρούμελης...
 KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr
Είπα και στους δυο να ‘χουν άγρυπνα το νου τους προπαντός αριστερά, ήταν πόστο-μπλόκο από κει. Στο δεύτερον είπα να ‘ρθει ως το γεφύρι, να το δει πού είναι και να γύριζε να συναντήσει τον πρώτο σύντροφό του και κατόπιν να κινείται ανάμεσα στις δυο θέσεις. Δίχως φασαρία όμως! Φτάσαμε στο γεφυράκι, ένα μικρό τοξωτό πέρασμα, πνιγμένο στα χόρτα. Και το ποταμάκι από κάτω, πνιγμένο κι αυτό στα χόρτα, φλοίσβιζε ήσυχο. Αυτή η ύπουλη ησυχία του, το κάνει επικίνδυνο – είπα – δεν πρέπει να μπλέξουμε μαζί του. Έμεινε ο Κατσώνης μ’ άλλους δυο στο γεφύρι και οι υπόλοιποι περάσαμε. Ένοιωσα τον εαυτό μου να τεντώνεται ολόκληρος. «Ώρα μας καλή!» ψιθύρισα μοναχός μου. Κατάλαβα αμέσως το δρόμο πετρωτόν κάτω απ’ τα πόδια μας. Γύρισα και σταμάτησα τη μικρούλα φάλαγγα. Έβαλα πρώτον τον Καραχάλιο. ― Θα βαδίζεις δίπλα μου, του είπα. Δεύτερον έβαλα το Βαρδουσάκο, τον ήθελα βοηθό μου. Από κοντά οι άλλοι. Πέρασα δίπλα σε όλους και τους ψιθύρισα στ’ αυτί: ― Θα κρατάει ο ένας τον άλλον από τη χλαίνη. Και, κυττάξτε! Έτσι θα περπατάμε, θα σηκώνουμε στο κάθε βήμα ψηλά το πόδι, σα να πατάμε σταφύλια. Έχει πολλά λιθάρια ο δρόμος, ούτε ένα δεν πρέπει να κλωτσήσουμε! Έσκυβαν κοντά μου μέσα στο σκοτάδι οι λεβέντες, ν’ ακούσουν τι τους έλεγα, να δούνε και πώς ήθελα να περπατάμε. Ξαναγύρισα μπροστά. ― Έτοιμοι συναγωνιστές,  φώναξα πνιχτά. Πιαστείτε και ξεκινάμε! Ένοιωσα πίσω μου το χέρι του Βαρδουσάκου. Και ξεκινήσαμε. Μια αστεία σαρανταποδαρούσα, γίναμε, που περπάταγε αργά κι αδέξια. Ανασαίναμε αχνά, για ν’ ακούμε γύρω μας, τι γίνεται. Και περάσαμε έτσι, πρώτα πενήντα, ύστερα εκατό, περάσαμε διακόσια μέτρα. Μέναν τα λιγότερα πλέον. Όλη αυτήν την ώρα, βλέπαμε τη μισόφωτη μάντρα της φυλακής, πάνω από τις σκοτεινές φράχτες. Όλα άκρα ησυχία για την ώρα. Δίπλα μας μονάχα, έφτανε από την πόλη, πρόσχαρο κι ανέμελο, το ποτιστικό αυλάκι με μπόλικο νερό γκλου-γκλου-γκλου. Ξάφνου, είδαμε ένα ζωηρό, περίεργο αντιφέγγισμα πίσω από τις φράχτες, έγλειψε τους δώθε τοίχους της φυλακής. Σα να άναψαν κάποια φωτιά και να έπεφτε γρήγορα ο λαμπρός της. Κι αμέσως πάλι κατόπιν το ίδιο. Παραξενευτήκαμε, αλλά δε σταθήκαμε. Τεντωνόμαστε ψηλά να δούμε. Σώναμε το φράχτη δεξιά μας. Και μόλις ξεμυτίσαμε τα είδαμε όλα. Τρεις χωροφύλακες κάθονταν σε...

 

 

 

camora

 

 
 

KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr

 
 
 
 

KANTE MAΣ LIKE  E-sterea.gr



 

 

 

anakainiseis

CoverFacebook

themisnokas

lefkiano

estereaWebp.net gifmaker

remos

ΦΩΤΟΡΕΠΟΡΤΑΖ

 

ΦΑΡΜΑΚΕΙΑ ΘΗΒΑ

farmakio

lempesis

monomaxoi2

camora

 

SERVICESMALL

KTEL THIVAS

meli

ΑΠΙΣΤΕΥΤΟ ΜΕΛΙ ΑΠΟ
ΠΕΥΚΟ-ΡΕΪΚΙ
ΒΟΙΩΤΙΑ
ΤΗΛ 6980093156
ΑΠΛΑ ΔΟΚΙΜΑΣΤΕ ΤΟ

ARGIRIS

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ -  ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ - ΑΦΙΣΣΕΣ

ΔΕΙΤΕ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΟΥΛΕΙΑΣ

ARGIRIS 2

ΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑDIKIGOROS2 E STEREA.GR LOGO
theseis ergasias

aggelies

 

 

ΑΓΓΕΛΙΕΣ

ΣΥΝΔΕΣΗ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΩΝ

 

FACEBOOK